Archiwa tagu: RAT-31

Posterunki radiolokacyjne w Polsce w 2015 r.

W skład jedynej w Siłach Powietrznych RP 3. Brygady Radiotechnicznej wchodzą cztery bataliony radiotechniczne z kompaniami radiotechnicznymi (krt) oraz posterunkami radiolokacyjnymi dalekiego zasięgu (prdz).

Ugrupowanie WRt składa się z dwóch zasadniczych komponentów – stacjonarnego i manewrowego. Komponent stacjonarny stanowi 17 krt wystawiających posterunki radiolokacyjne (pr) i sześć prdz z radarami sieci szkieletowej NATO Backbone, a komponent mobilny – 17 wysuniętych posterunków radiolokacyjnych (WRLP) wystawianych przez kompanie radiotechniczne.

Radary wojskowe w Polsce 2015

Lokalizacje posterunków radiolokacyjnych (PR/ASOC) i posterunków radiolokacyjnych dalekiego zasięgu (BACKBONE) Sił Powietrznych RP.

Polskie wojska radiotechniczne SP mają na wyposażeniu stacje radiolokacyjne kilku typów: RAT-31DL (prdz), NUR-12M (prdz), NUR-12ME (pr), NUR-15/M (pr, WLRP), NUR-31/M/MK (pr, WLRP) i NUR-41 (pr, WLRP).

Copyright © Redakcja Militarium/Rys. Militarium

Rosyjski radar ostrzegawczy dalekiego zasięgu 59N6 Protiwnik-G

Wstępne prace nad mobilnym radarem ostrzegawczym dalekiego zasięgu kolejnej generacji rozpoczęto w ZSRR jeszcze w latach osiemdziesiątych. Opracowaniem nowego radiolokatora zajął się Niżniegorodskij Naukowo-Badawczy Instytut Radiotechniki (GNNIRT) z Gorki, obecnie NNIIRT z Niżnego Nowogrodu, we współpracy z obecnym moskiewskim Wszechrosyjskim Naukowo-Badawczym Instytutem Radiotechniki (WNIIRT) i Niżnogrodzkimi Zakładami Maszynowymi (NMZ), w ramach pracy badawczo-konstrukcyjnej (OKR) Protiwnik-G. Zasadniczymi założeniami taktyczno-technicznymi nowego radaru miały być zachowanie możliwości przestrzennych, tj. zasięgu i pułapu wykrycia, stacji poprzednich generacji, przy jednoczesnym zwiększeniu skrytości pracy oraz odporności na zakłócenia naturalne i sztuczne. Wymagano także zwiększenia mobilności systemu.

Model funkcjonalny anteny ze skanowaniem fazowym testowano jeszcze w 1989 r., a w 1991 r. rozpoczęto OKR dotyczącą mobilnego trójwspółrzędnego radiolokatora wojskowego Protiwnik-G, który m.in. w wojskach obrony powietrznej kraju (PWO) miał być następcą opracowanego w latach sześćdziesiątych kompleksu 5N69 Saljut (ST-67), w którym wymagane osiągi przestrzenne i wysoką odporność osiągnięto kosztem gabarytów anteny i aparatury – skutkowało to niską sprawnością całego systemu.

Prototypy nowej stacji, oznaczonej indeksem 59N6, zostały ukończone w 1996 r. i w tym samym roku przeszły badania zakładowe. Stacja została oficjalnie przyjęta na wyposażenie sił zbrojnych FR w 1999 r., a produkcja odbywała się w przedsiębiorstwie naukowo-produkcyjnym (NPO) Prawdiński Zakład Radiowy z Bałachny.

59N6 (spotyka się oznaczenie 59N6E2) Protiwnik-G jest trójwspółrzędną ostrzegawczą stacją radiolokacyjną dalekiego zasięgu przeznaczoną do wykrywania, określania koordynat i śledzenia obiektów powietrznych, w tym samolotów, śmigłowców, pocisków manewrujących, bezzałogowych aparatów latających i obiektów balistycznych, klasyfikowania i określania ich przynależności, rozpoznania nadajników zakłóceń aktywnych, oraz przesyłania opracowanych danych do nadrzędnego zautomatyzowanego stanowiska dowodzenia.

Radar 59N6E Protiwnik-GE

Antena radaru 59N6E Protiwnik-GE.

Radiolokator składa się z trzech modułów – kabiny antenowej, kabiny aparatury wraz ze stanowiskami operatorskimi i modułu zasilania 19U6 – umieszczonych na naczepach typu MAZ. Moduł zasilania pozwala na pracę z zasilaniem zewnętrznym lub kombinowanym – z własnych agregatów i źródła zewnętrznego. Obsługę stacji stanowi trzech ludzi.

Antena główna radaru, ze skanowaniem fazowym i sterowaniem elektronicznym wiązkami w elewacji i mechanicznym, poprzez obrót anteny, w azymucie, składa się z poziomych wierszy nadawczo-odbiorczych. Moduły (wiersze) nadawczo-odbiorcze, a także moduły kompensacji zakłóceń i radaru wtórnego (systemu swój-obcy) zabudowano w formie jednej konstrukcji, podsystemy kompensacji i swój-obcy znajdują się na dole zespołu antenowego. Nadajnik stacji stanowi lampa mikrofalowa. Moc w impulsie wynosi 500 kW, eksploatacyjna 100 kW, a średnia – 12 kW. Stacja pracuje w paśmie centymetrowym (L) o długości fali 23 cm. Szerokość wiązki nadawczej wynosi w azymucie 2,8 stopnia, w elewacji 1,6 stopnia, szyk antenowy formuje 21 wąskich (ołówkowych) wiązek odbiorczych, z tego jedną dla funkcji kartografowania. Antena posiada możliwość kształtowania wiązek nadawczej i odbiorczych umożliwiającą jednoczesne śledzenie celów szybkich, np. balistycznych i o niskiej prędkości, np. śmigłowców.

W stacji zastosowano cyfrową obróbkę sygnałów, pozwalającą na jednoczesne śledzenie 150 celów w trybie automatycznym, w tym również obiekty lecące po trajektorii balistycznej i nadajniki zakłóceń. Śledzone obiekty, na bazie ich charakterystyk dzielone są na osiem różnych klas, w tym na cele aerodynamiczne lub balistyczne. Radiolokator posiada standardowe systemy przeciwzakłóceniowe, pozwalające uzyskać wymaganą dokładność w przypadku wystąpienia zakłóceń różnego rodzaju – aktywnych, pasywnych, odbić od obiektów i zjawisk hydrometeorologicznych.

Zasięg instrumentalny wynosi 400 km, pułap 200 km (pułap śledzenia 80 km). Sektor obserwacji w elewacji od 0 do +45 stopni (według niektórych informacji +60 stopni), w azymucie – dookrężnie poprzez obrót anteny. Zasięg wykrycia celu o skutecznej powierzchni odbicia 1,5 m2 ma wynosić od 40 km dla obiektu lecącego na wysokości 100 m, do 340 km dla celu na wysokości ponad 12000 m. Dokładność śledzenia obiektów w odległości wynosi 100 m, w azymucie – 0,2 stopnia, w elewacji – 0,15 stopnia. Rozdzielczość w odległości wynosi 450 m, a w azymucie – 2,5 stopnia. Według informacji oficjalnych w przypadku silnych zakłóceń dokładność śledzenia i rozdzielczość spadać mają dwukrotnie.

Prędkość śledzonych obiektów zawiera się w przedziale od 15 do 2200 m/s. Czas obserwacji pełnego sektora to 10 sekund, natomiast czas odnowy informacji – 5 sekund, tj. prędkość obrotowa anteny wynosi 6 lub 12 obr./min.

Radar 59N6E Protiwnik-G_02

Kabina aparatury radaru i konsole operatorów radaru Protiwnik-GE.

Informacje o sytuacji powietrznej oraz sterowanie pracą radiolokatora odbywa się z dwóch konsol operatorów znajdujących się w kabinie aparatury lub opcjonalnie z czterech konsol wynośnych, które mogą spełniać swoją funkcję w odległości do 1000 m od stacji. Informacje przekazywane mogą być w formie analogowej lub cyfrowej do dwóch odbiorców – punktów lub stanowisk dowodzenia.

Wersja zmodernizowana radaru nosi oznaczenie 59N6E Protiwnik-GE, a według dostępnych informacji, zmiany dotyczą m.in. zastosowania zmodyfikowanej anteny oraz – według oficjalnych danych – zamontowania nowocześniejszych bloków aparatury oraz nowych algorytmów obróbki sygnałów. Miało to mieć na celu zmniejszenie poziomu listków bocznych, zwiększenie dokładności ustalenia koordynat celów niskolecących, tj. na małych kątach elewacji.

Zmodyfikowane środki przeciwdziałania zakłóceniom zewnętrznym obejmują funkcje kartografowania oraz mierzenia częstotliwości dopplerowskiej, selekcji celów generujących zakłócenia aktywne i szumowe, użycie algorytmów kompensacji i stabilizacji poziomu fałszywych alarmów, analizę zakłóceń i kilka reżimów zmiany częstotliwości roboczej. Protiwnik-GE ma mieć zabudowany system autodiagnostyczny oraz możliwość pracy z różnymi poziomami uszkodzeń aparatury. Poza tym, dostosowano stację do przesyłania danych i współpracy z najnowszymi systemami dowodzenia, np. Polana-4DM1. Zastosowano odbiornik systemu nawigacji satelitarnej GLONASS.

Rozwinięcie stacji z położenia marszowego do roboczego ma trwać 40 minut. W wersji zmodernizowanej Protiwnik-GE czas ten ma być zmniejszony do 30 minut (samo podniesienie anteny przy pomocy hydraulicznych napędów ma trwać jedynie 4 minuty). Czas rozpoczęcia pracy ze stanu gotowości wynosi natomiast 5 minut. Stanowisko robocze radaru powinno mieć płaską powierzchnię i wymiary 25 na 25 m. Dopuszczalne temperatury robocze od -50 do +50 stopni przy wilgotności 95%, prędkość wiatru 30 m/s i wysokość 2000 m n.p.m.

Według dostępnych danych na stanie sił powietrznych Rosji znajduje się około 20 stacji radiolokacyjnych 59N6 Protiwnik-G i 59N6E Protiwnik-GE.

Copyright © Redakcja Militarium