Archiwa tagu: obrona powietrzna

Zestaw obrony powietrznej krótkiego zasięgu Narew

Założenia sformułowane dla potrzeb projektu zestawu rakietowego obrony powietrznej krótkiego zasięgu (ZROP-KZ) kryptonim Narew wskazują, że zestaw powinien cechować się sieciocentrycznością, wielokanałowością, dookólnością, wysokim prawdopodobieństwem rażenia, możliwością zwalczania pełnego spektrum środków napadu powietrznego (ŚNP) oraz odpowiednią mobilnością.

Sieciocentryczność poszczególnych elementów ZROP-KZ Narew ma pozwalać na korzystanie przez zespół ogniowy z sensorów i środków ogniowych w sąsiednich pododdziałach, a w konsekwencji realizację koncepcji Plug-and-Fight. Wielokanałowość to wymóg jednoczesnego zwalczania wielu celów (rzędu kilku-kilkunastu). Dookólność jest definiowana jako możliwość jednoczesnego ostrzelania celów nadlatujących z dowolnego kierunku. Wysoka skuteczność rażenia ma oznaczać prawdopodobieństwo porażenia celu powyżej 0,8 dla obiektów manewrujących. Mobilność jest rozumiana jako szybkość przemieszczania się oraz zdolność do przewozu komponentów ZROP-KZ różnymi rodzajami transportu, w tym samolotami o odpowiednim udźwigu. Możliwość zwalczania pełnego spektrum ŚNP jest charakteryzowana jako zdolność do porażenia klasycznych ŚNP, bezpilotowych aparatów latających, w tym małych i powolnych (Low-Slow-Small), pocisków manewrujących, pocisków rakietowych, w tym przeciwradiolokacyjnych, pocisków artyleryjskich RAM (Rocket-Artillery-Mortar), celów o bardzo małej skutecznej powierzchni odbicia (<0,1 m²).

Podsystem rozpoznania i identyfikacji celów powinien się charakteryzować możliwością identyfikacji swój-obcy obiektów powietrznych (IFF), możliwością klasyfikacji obiektów powietrznych (typ celu – samolot myśliwski, śmigłowiec, bezzałogowy statek latający itp.), odpornością na zakłócenia radioelektroniczne, możliwością przekazywania informacji o celach powietrznych do środków ogniowych w czasie rzeczywistym, zdolnością do współpracy z narodowymi i sojuszniczym systemami dowodzenia, możliwością automatycznego lub zdalnego kierowania walką, rozumianego jako proces przygotowania i prowadzenia ognia. W związku z tym, ZROP-KZ Narew powinien mieć możliwość podłączenia różnego typu sensorów i środków ogniowych poprzez zunifikowane urządzenia – interfejsy.

Konfiguracja systemu Narew

Jeden zestaw Narew składał się będzie z dwóch jednostek ogniowych, każda o następującej konfiguracji: radar wczesnego wykrywania (RWW) – 1 szt., pasywny wykrywania i śledzenia (PCL-PET) – 1 szt., pojazd z głowicą optoelektroniczną – 1 szt., wóz, stanowisko kierowania walką (KKW), wielofunkcyjny radar kierowania ogniem pocisków rakietowych (RWKO) – 1 szt., wyrzutnie z pociskami rakietowymi, wyposażone w radiolinię komunikacji z pociskami – ilość rakiet na wyrzutni i liczba wyrzutni zależna od wyboru dostawcy pocisku, mobilny węzeł łączności (MWŁ) – 1-2 szt., pojazdy transportowo-załadowcze – 3-5 szt. (zależnie od dostawcy rakiet), mobilny warsztat remontowo-naprawczy – 1 szt. Dowódca zestawu ma dysponować stanowiskiem dowodzenia – 1 szt. w ZROP-KZ.

Radar P-18PL ZROP-KZ Narew

Radar wczesnego wykrywania dla zestawu Narew.

Wszystkie komponenty zestawu, w tym kabiny antenowe radarów i kontenery z aparaturą i wyposażeniem będą umieszczone na podwoziach samochodów ciężarowych wysokiej mobilności, mających układy ochronne umożliwiające długotrwałe działanie w terenie skażonym.

Podsystemy zestawu Narew dzielą się na grupę komponentów, które mogą zostać dostarczone w ramach obecnych zdolności produkcyjnych polskiego przemysłu obronnego (PIT-Radwar, PCO, Mesko, Transbit, Kenbit, Jelcz, Wojskowe Zakłady Łączności, Wojskowe Zakłady Elektroniczne, Centrum Techniki Morskiej, ZM Tarnów i inne) oraz komponentów, które muszą być pozyskane w ramach otwartej licencji, po wyborze kontrahentów przez Ministerstwo Obrony Narodowej (pociski rakietowe, wyrzutnie, część podzespołów elektronicznych) i niezależne od typu współpracy z zagranicznymi podmiotami.

W założeniach taki tryb współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami polskimi i zagranicznymi ma zapewnić uniwersalność rozwiązań w zakresie architektury systemu, w tym swobodny wybór podmiotu (podmiotów) zagranicznych. Zgodnie z ujawnionymi analizami, elementy zestawu Narew, które należy pozyskać w drodze licencji są związane z pociskiem rakietowym, wyrzutnią, układu komunikacji na linii wyrzutnia-pocisk oraz modułem oprogramowania niezbędnym do kierowania ogniem zestawu.

Partner zagraniczny – dostawca wskazanych elementów – powinien w pełni zabezpieczyć możliwości dostaw wyrzutni i pocisków rakietowych, a w ramach umowy przekazać polskim podmiotom kompetencje niezbędne do utworzenia w kraju linii produkcyjnej rakiet. Jeśli zagraniczny partner nie wyrazi zgody na przekazania stronie polskiej opracowanych  w zakresie sterowania pociskiem rakietowym algorytmów, dostarczone mają być zamknięte i gotowe do użycia moduły elektroniczne lub biblioteki oprogramowania z własnymi dedykowanymi interfejsami.

System PCL-PET

System PCL-PET dla zestawu Narew.

W dalszej perspektywie wymagane jest współpraca w zakresie rozwoju systemu obrony powietrznej, w tym w sferze etapowej modernizacji wyrzutni, pocisków rakietowych oraz systemu dowodzenia i kontroli C2. W połowie 2015 r. rozpatrywanych było ośmiu dostawców wskazanych elementów licencyjnych: Diehl Defence Holding (pocisk IRIS-T SL), MBDA Missile Systems (pociski VL MICA oraz CAMM-L), Thales (pocisk VT-1), Rafael Advanced Defence Systems (pociski Derby oraz Python-5), Israel Aerospace Industries (pocisk Barak-8SR), Aselsan (pocisk AIHSF), MEADS Internaional (propozycja współpracy w zakresie budowy pocisku rakietowego), Raytheon Company (pociski AMRAAM oraz Stunner) i Kongsberg Group (pociski zestawu NASAMS II).

Zestawy rakietowe będą mogły wykorzystywać kilka typów pocisków w ramach ugrupowania bojo¬wego sił i środków obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej.

Podsystem rozpoznania i identyfikacji celów

Stacja radiolokacyjna wczesnego wykrywania (RWW) ma być zasadniczym źródłem informacji dla zestawów rakietowych Narew i systemów nadzoru przestrzeni powietrznej. Radar wczesnego ostrzegania ma pracować w paśmie VHF i mieć charakterystyki pozwalające na wykrywanie i śledzenie wszystkich typów ŚNP, w tym pocisków balistycznych, rakiet manewrujących i obiektów trudnowykrywalnych oraz przekazywanie danych radiolokacyjnych do systemów kontroli przestrzeni powietrznej i dowodzenia środkami obrony powietrznej. Funkcją stacji radiolokacyjnej jest ostrzeganie o zagrożeniach powietrznych – wykrywanie i śledzenie obiektów powietrznych w celu wstępnego naprowadzenia systemu kierowania ogniem ZROP-KZ. RWW ma mieć również tryb pracy pasywnej – jako sensor wykrywający obiekty powietrzne, na bazie odbitych od obiektów w przestrzeni sygnałów radiolokacyjnych z innych radarów tego typu. Radiolokator posiadać ma antenę aktywną z odrębnie zasilanymi i sterowanymi modułami nadawczo-odbiorczymi, umożliwiającymi elektroniczne sterowanie wiązkami w azymucie i elewacji. Obserwację okrężną ma zapewnić mechaniczny obrót anteny w azymucie. Dodatkowym wyposażeniem RWW będzie układ identyfikacji swój-obcy Kwisa. Zasięg instrumentalny stacji ma wynosić około 400 km.

Stacja ma być zabudowana na dwóch pojazdach – wozie antenowym z rozkładaną hydraulicznie anteną (z przyczepą zasilającą) i wozie wskaźnikowym ze stanowiskami operatorskimi, modułami łączności i transmisji danych.

Multistatyczny zestaw rozpoznania pasywnego (PET-PCL) ma być zasadniczym systemem wykrywania i śledzenia obiektów powietrznych, w tym trudnowykrywalnych. Składał się będzie z dwóch podsystemów: podsystemu pasywnej detekcji sygnałów od emiterów pokładowych i śledzenia ich lokalizacji (PET) i podsystemu pasywnej detekcji i śledzenia obiektów powietrznych z wykorzystaniem nadajników okazyjnych kooperujących i niekooperujących (PCL). W skład modułu PET wchodzą podsystemy PET-ELINT (wykrywanie i analizowanie sygnałów urządzeń radiolokacyjnych), PET-NAV (wykrywanie i analizowanie sygnałów układów nawigacyjnych), PET-IFF (wykrywanie i analizowanie sygnałów wykorzystujący systemów IFF) i PET-COMINT (wykrywanie i analizowanie sygnałów systemów łączności). System PCL-PET umożliwi fuzję danych z obu źródeł rozpoznawczych (PET i PCL) w celu wykrywania, lokalizowania i śledzenia obiektów powietrznych niezależnie od sensorów radiolokacyjnych zestawu Narew lub w przypadku silnych zakłóceń radioelektronicznych.

Pełny system PET-PCL ma składać się z czterech stacji (każda na jednym pojeździe z układami antenowymi i kabiną operatorską), z których jedna jest stacją główną (Master), a trzy – współpracującymi (Slave).

Radar ZROP-KZ Narew_1

Radar kierowania ogniem Sajna dla zestawu Narew.

Pojazd ze zintegrowaną głowicą optoelektroniczną ma być jednym z zasadniczych sensorów wykrywania obiektów powietrznych. Konfiguracja pojazdu będzie zbliżona do obecnie używanego wozu systemu przeciwlotniczego Blenda. Głowica optoelektroniczna ma posiadać kamerę światła widzialnego (dzienną), kamerę termowizyjną, dalmierz laserowy i urządzenie swój-obcy. System głowicy optoelektronicznej ma umożliwiać wykrycie i śledzenie celu oraz określenie jego przynależności. Głowica powinna posiadać tryb pracy z podążaniem za obiektem o współrzędnych przekazanych z systemu nadrzędnego (stanowiska dowodzenia) z możliwością korekty w podniesieniu i kierunku przez operatora lub przy pomocy wideotrackera.

Elementy podsystemu rozpoznania mają być wyposażone w imitatory (pułapki radiolokacyjne) w celu ochrony przed pociskami przeciwradiolokacyjnymi.

Podsystem ogniowy

Wielofunkcyjny radar kierowania ogniem (RWKO) Sajna ma realizować funkcję podstawowej stacji radiolokacyjnej kierowania ogniem pocisków jednostki ogniowej – jego zadaniem ma być wykrywanie i śledzenie różnych obiektów celów nisko lecących, balistycznych i śmigłowców w zawisie. RWKO ma być radiolokatorem pracującym w paśmie C z anteną aktywną ze skanowaniem elektronicznym AESA. Antena z aktywnym szykiem modułów nadawczo-odbiorczych pozwoli na cyfrowe formowanie wiązek nadawczych i odbiorczych w obu płaszczyznach. Obserwację okrężną ma zapewnić mechaniczny obrót anteny w azymucie. Wymagany czas odświeżania informacji ma wynosić 1 lub 2 s. Antena ma być umieszczona na maszcie o wysokości w stanie rozłożonym co najmniej 15 m. Dodatkowym wyposażeniem RWKO będzie układ identyfikacji swój-obcy Kwisa. Zasięg instrumentalny RWKO ma wynosić co najmniej 90 (150) km.

Pociski rakietowe ZROP-KZ Narew mają być kierowanymi środkami ogniowymi: naprowadzanie w pierwszej fazie lotu metodą inercjalną, w fazie przechwycenia – z wykorzystaniem własnej głowicy (radiolokacyjnej/na podczerwień lub kombinowanej).

Podsystem dowodzenia

Jednostka ogniowa zestawu Narew posiadać będzie informatyczny system sterowania służący do realizacji w czasie rzeczywistym m.in. sterowania komponentami jednostki, obróbki informacji rozpoznawczych z różnych sensorów, wypracowanie zadań ogniowych, kierowanie pociskami rakietowymi w czasie prowadzenia strzelania do poszczególnych celów powietrznych.

Stanowisko dowodzenia zestawu Narew ma obejmować stanowisko dowodzenia (SD) i stanowiska kierowania walką (KKW) jednostek ogniowych. Ze SD (dowódcy baterii) ma być organizowane i  zabezpieczane prowadzenie działań bojowych poszczególnych jednostek ogniowych. Wóz ten rozwijany będzie przy jednej z Jednostek Ogniowych. Stanowisko ma powstać bazie konfiguracji obiektu SDP-10/20 Przelot, jako moduły o nowej architekturze uzupełnione o oprogramowanie dedykowane dla ZROP-KZ Narew.

KKW ma służyć do prowadzenia działań bojowych w zakresie zwalczania ŚNP. Kabina ma mieć dedykowane moduły sprzętowe z odpowiednimi interfejsami: moduł decyzyjno-zadaniowy, moduł rozpoznania, moduł wykonywania zadań ogniowych, moduł obsługi wyrzutni i rakiet oraz moduł komunikacji z rakietami.

Wyposażenie SD i KKW ma stanowić system teleinformatyczny z wyspecjalizowanym oprogramowaniem zapewniający automatyczne prowadzenie działań bojowych, środki łączności i transmisji danych.

Podsystem łączności

System łączności obejmował będzie wszystkie elementy służące do transmisji głosu, danych i obrazu zaimplementowane na wszystkich obiektach wchodzących w jednostki ogniowej ZROP-ZK Narew. System łączności ma zapewnić realizację usług transmisyjnych – transmisję pakietową IPv4/IPv6 i transmisję strumieniową (transmisja danych w czasie rzeczywistym).

Podstawowym obiektem systemu łączności będą moduły łączności i transmisji danych w pojazdach zestawu oraz mobilny węzeł łączności (MWŁ) na odrębnym pojeździe. Funkcją MWŁ będzie tworzenie połączeń sieciowych wymiany danych pomiędzy zautomatyzowanymi systemami dowodzenia i kierowania środkami walki. Moduły łączności i transmisji oraz MWŁ tworzyć mają kanały komunikacji i transmisji danych w ramach własnego ugrupowania bojowego ZROP-KZ, jak i z otoczeniem zewnętrznym.

Kabina Kierowania Walką - ZROP-KZ Narew

Kabina kierowania walką dla zestawu

Zasadniczymi urządzeniami transmisyjnymi systemu będą radiostacje programowalne R-450C oraz radiolinie R-450A-03. Radiostacja R-450C ma zapewnić łączność z wszystkimi elementami jednostki ogniowej na odległość do 15 km (z obiektami poruszającymi się z antenami prętowymi) i do 30 km (z obiektami stojącymi z masztami o wysokości 12-18 m). Radiolinia R-450A-03 ma zapewnić łączność pomiędzy dowództwem jednostki ogniowej i innymi zestawami obrony powietrznej na odległości do 40 km.

Podsystem zabezpieczenia logistycznego i wsparcia

Podsystem zabezpieczenia jednostki ogniowej będzie obejmował 3-5 samochodów transportowo-załadowczych z zapasową jednostką ognia (przeładowanie kontenerów pocisków rakietowych), 1 warsztat remontowo-naprawczy i inne pojazdy.

Do 2022 r. zakupionych ma być 9 zestawów, a w kolejnych latach 10 kolejnych ZROP-KZ Narew.

Copyright © Redakcja Militarium/Rys. PIT-Radwar

Obrona powietrzna Polski a osłona obiektów infrastruktury krytycznej

Do obiektów o znaczeniu strategicznym lub operacyjnym najczęściej atakowanych przez lotnictwo i pociski rakietowe w czasie konfliktów w ostatnich latach należały: elementy infrastruktury kierowania państwem, w tym siłami zbrojnymi, bazy lotnicze i cywilna infrastruktura lotnicza, systemy łączności i teleinformatyczne, staje przekaźnikowe itp., stanowiska rakiet i miejsca składowania broni masowego rażenia, naziemne elementy systemu obrony powietrznej, infrastruktura logistyczna (magazyny, składy i bazy zaopatrzenia), węzły komunikacyjne (drogowe i kolejowe) oraz stacje przeładunkowe, bazy morskie i obiekty przemysłowe i energetyczne (elektrownie, rafinerie, zakłady chemiczne itp.). Dopiero w dalszej kolejności obiektami uderzeń powietrznych były stanowiska dowodzenia wojsk oraz same pododdziały sił zbrojnych, w tym jednostki pancerne i zmechanizowane, jednostki rakietowe i artylerii. Są one najczęściej silniej bronione niż wskazane wyżej obiekty stacjonarne, a uderzenia na nie mają takiego skutku na dalsze działania obrońcy, jak ataki na infrastrukturę krytyczną, wojskową i cywilną.

W związku z tym można w sposób ogólny zidentyfikować i scharakteryzować potencjalne cele uderzeń lotniczo-rakietowych na terenie Polski, które będą miały zasadniczy wpływ na funkcjonowanie systemu obronnego kraju. Zalicza się je, według zasadniczego podziału, do infrastruktury wojskowej (operacyjne zasoby techniczne i materialne wydzielone z majątku narodowego i użytkowane przez Siły Zbrojne RP w celu realizacji funkcji obronnych) lub infrastruktury gospodarczo-ochronnej (podstawowe urządzenia i instytucje cywilne, wydzielane do zabezpieczenia realizacji obrony państwa). Istnieje jednak grupa infrastruktury cywilnej nie zaliczanej do wyżej wskazanych grup, która także może być przedmiotem ataków lotniczo-rakietowych.

W pierwszej kolejności do potencjalnych celów należy zaliczyć wojskowe i cywilne bazy lotnicze oraz bazy i porty morskie, które stanowią niejednorodne obiekty grupowe składające się z różnych pod względem właściwości i wielkości obiektów elementarnych. Ich cechą charakterystyczną jest to, że nie można wydzielić spośród nich jednego obiektu, który ma decydujący wpływ na funkcjonowanie lub działanie całego obiektu. Ponadto zarówno bazy lotnicze, jak i morskie są bardzo trudne do zamaskowania, ponieważ ich położenie, rozmieszczenie newralgicznych elementów i ich budowa są znane przeciwnikowi już w czasie pokoju. Wymiary takich obiektów wynoszą – jeśli chodzi o bazy lotnicze i morskie – od 400 na 600 m do 3000 na 5000 m, a w przypadku baz logistycznych jest to z reguły obszar o wymiarach 200 na 800 m.

Doświadczenia z wojen i konfliktów sugerują w przypadku baz lotniczych, że niszczone będą przede wszystkim drogi startowe oraz kołowania, a w odniesieniu do baz morskich – zbiorniki paliwa, nabrzeża, jednostki pływające, instalacje przeładunkowe i inne. Zniszczenie wskazanych elementów baz lotniczych może spowodować zablokowanie samolotów na ziemi, przez co pozostaną łatwym celem kolejnych uderzeń. W przypadku baz morskich uderzenie miałoby na celu unieszkodliwienie infrastruktury oraz pozbawienie możliwości manewrowania okrętów w bazie.

Obiekty OP_1

Obiekty infrastruktury wojskowej i cywilnej.

W 2015 r. w Polsce funkcjonuje 18 wojskowych baz lotniczych (z tego 6 na lotniskach współużytkowanych przez instytucje cywilne) i lotnisk wojskowych oraz 13 międzynarodowych lotnisk cywilnych, które posiadają niezbędną infrastrukturę, pozwalającą na operowanie – w warunkach wyjątkowych – samolotów bojowych. Wszystkie te obiekty są zaliczane do obiektów wysokiej wartości i stanowią potencjalne cele ataków lotniczo-rakietowych. Jeśli chodzi o bazy morskie obecnie Marynarka Wojenna RP posiada dwie – w Gdyni i Świnoujściu. W konsekwencji za najbardziej opłacalne cele uderzeń powietrznych można przyjąć przynajmniej 5 baz lotniczych, w których znajduje się infrastruktura obsługi samolotów bojowych, tj. Łask, Krzesiny, Malbork, Mińsk Mazowiecki, Świdwin oraz 11 baz obsługujących samoloty transportowe, śmigłowce oraz bezzałogowe statki powietrzne, czyli Balice, Darłowo, Gdynia, Inowrocław, Leźnica Wlk., Mirosławiec, Okęcie, Powidz, Pruszcz, Siemirowice, Tomaszów Mazowiecki-Glinnik, a także obie bazy marynarki – w Gdyni i Świnoujściu.

Pozostałe obiekty infrastruktury wojskowej, istotne z punktu widzenia obronności to stacjonarne stanowiska dowodzenia, posterunki radiolokacyjne dalekiego zasięgu, bazy i magazyny środków bojowych, bazy i magazyny logistyczne, urządzenia i systemy łączności, ośrodki szkolenia poligonowe, ośrodki koszarowe.

Kolejną grupą potencjalnych celów uderzeń lotniczo-rakietowych są obiekty przemysłowe i energetyczne. W przypadku tych obiektów występuje bardzo różnorodna wrażliwość na ataki z powietrza, determinowana konstrukcją budynków i budowli. Należy uznać, że wszystkie budowle przemysłowe są murowane, żelbetonowe lub stalowe o średniej wytrzymałości. Do grupy takich obiektów należy zaliczyć: zakłady energetyczne, zapory wodne, zakłady produkcji chemicznej, zbiorniki paliw, porty morskie.

Przykładowo, w odniesieniu do elektrowni najbardziej wrażliwymi na zniszczenie elementami, będącymi jednocześnie urządzeniami krytycznymi, są kotłownie, bloki z turbinami, maszynownie i urządzenia rozdzielcze.

Zakłady energetyczne obejmują elektrownie i elektrociepłownie. W sumie działa obecnie w Polsce 51 większych konwencjonalnych elektrowni i elektrociepłowni i 10 większych elektrowni wodnych, które mogą być postrzegane przez potencjalnego przeciwnika jako wartościowe cele do zniszczenia, ponieważ mają bardzo ważne znaczenie dla funkcjonowania kraju lub poszczególnych jego regionów, w tym głównie przemysłu. Szczególnie dużą wagę strategiczną mają elektrownie zlokalizowane w Górnośląskim Okręgu Przemysłowym oraz wzdłuż Wisły i Odry. Równie wartościowym celem ataków środków napadu powietrznego mogą być zapory wodne, w tym powiązane z obiektami energetycznymi. Obecnie funkcjonuje 11 większych zapór wodnych. W Polsce występują zapory wodne kamienno-betonowe, betonowe i ziemne, ich wysokość waha się od 37 m (Klimkówka) do 82 m (Solina).

Inną grupę potencjalnych celów ataków lotniczo-rakietowych stanowić mogą obiekty szczególne, takie jak zakłady produkcji chemicznej, w tym rafinerie, fabryki kwasu azotowego i siarkowego, terminale i zbiorniki paliw, zasoby rezerw państwowych, porty morskie, stanowiska kierowania cywilnego, systemy i urządzenia łączności.

Ważnym elementem infrastruktury krytycznej państwa są także obiekty komunikacyjne, np. mosty i wiadukty, drogowe i kolejowe węzły komunikacyjne. Dwa pierwsze stanowią z reguły pojedyncze budowle, które będą wykorzystywane zarówno dla potrzeb wojskowych, jak i cywilnych. Drogowe i kolejowe węzły komunikacyjne są zespołami budowli (np. w 2015 r. istnieją w Polsce 26 węzły autostradowe i 44 duże węzły kolejowe) rozmieszczonymi na znacznej powierzchni. W mniejszym stopniu do obiektów należy zaliczyć same drogi kołowe i kolejowe, ponieważ zniszczenie określonego odcinka jezdni lub torów nie będzie stanowić znacznego utrudnienia w okresie konfliktu, z uwagi na możliwość organizacji objazdów – szczególnie w przypadku infrastruktury drogowej.

W konsekwencji, w zasięgu uderzeń lotniczo-rakietowych przeciwnika, który obejmuje terytorium całej Polski, znajduje się stosunkowo duża liczba obiektów, które mogą stanowić potencjalne cele uderzeń lotniczo-rakietowych przeciwnika. Ich ilość należy oszacować na więcej niż 200 obiektów – biorąc jedynie pod uwagę obiekty wojskowe i najważniejsze przemysłowe.

Obiekty OP_4

Obiekty infrastruktury wojskowej i cywilnej.

Ponadto należy zwrócić uwagę na obiekty, które mogą stanowić potencjalne cele ataków terrorystycznych z powietrza. W oparciu o analizę dotychczasowych aktów terrorystycznych realizowanych przy użyciu porwanych samolotów rejsowych, można stwierdzić, że zagrożonymi obiektami były ważne obiekty administracji publicznej, państwowej lub militarnej. W ostatnich latach pojawiają się jednak analizy, zgodnie z którymi zbiór obiektów powinien ulec znacznemu rozszerzeniu. Przewiduje się, że dogodnymi miejscami do ataków byłyby duże obiekty sportowe w czasie masowych imprez sportowych w wymiarze międzynarodowym, takich jak igrzyska olimpijskie, mistrzostwa lub imprez masowych, np. koncertów, pokazów i innych.

Ponadto obiektami ataków terroryzmu powietrznego mogą być także opisywane wcześniej obiekty budynki i budowle infrastruktury militarnej, energetycznej i przemysłowej, m.in. zapory wodne, węzły komunikacyjne, porty morskie i lotnicze, rafinerie, elektrownie, zakłady chemiczne, składy materiałów wybuchowych. Niebezpieczeństwo polega również na tym, że atak na taki obiekt mógłby spowodować masowe straty wśród ludności cywilnej. Potencjalnie również każdy z portów lotniczych w Polsce lub każda z baz aeroklubów mogą stać się miejscem porwania lub użycia statku powietrznego (samolotu, szybowca, bezzałogowca) i wykorzystania go do ataku na jeden z wymiennych wyżej obiektów.

W związku z tym, potencjalnymi celami ataku terrorystycznego z powietrza mogą być obiekty, których zaatakowanie może być trudne lub niemożliwe przy użyciu innych środków (innych rodzajów broni) ze względu na ich lokalizację, konstrukcję, materiał budowlany lub rozmiary; obiekty, które są miejscem spotkań podmiotów reprezentujących państwa lub organizacje międzynarodowe (High Visibility Events); obiekty chronione, do których przedostanie się drogą lądową lub morską jest utrudnione lub niemożliwe ze względu istniejący system ochrony; obiekty nie bronione przez siły lądowe lub obrony powietrznej; obiekty, które położone są w znacznej odległości od „zwykłych” rejonów działania ugrupowań terrorystycznych (również poza granicami kraju, w którym znajdują się terroryści); obiekty o dużej powierzchni, w szczególności te, w których gromadzi się wielu ludzi, np. stadiony, hale sportowe; obiekty, których zniszczenie możliwe jest przy precyzyjnym wyeliminowaniu jednego z ich elementów, w pobliże którego nie można przedostać się drogą lądową lub morską, np. stacje przesyłowe energii elektrycznej; a także obiekty, których zaatakowanie umożliwi uzyskanie spektakularnego efektu medialnego.

Lista potencjalnych celów o dużym znaczeniu dla obronności RP oraz tych które mogą stanowić potencjalny cel ataków terrorystycznych wynosi co najmniej kilkaset obiektów – przy założeniu różnego ich „znaczenia” dla systemu bezpieczeństwa państwa. Powyższe wymienione rodzaje celów nie wyczerpują listy wszystkich potencjalnych celów ataków powietrznych, czy terrorystycznych, niemniej jednak wskazują na możliwe – nie tylko w czasie wojny – zagrożenia uderzeniami z powietrza. Zbiór obiektów infrastruktury państwa powinien również stanowić wyjściową bazę do określenia rzeczywistych potrzeb obronnych, głównie w kontekście planowania ilości środków obrony powietrznej.

Copyright © Redakcja Militarium/Rys. Militarium