Archiwa tagu: NATO; obrona Polski

Koncepcja działań obronnych wojsk lądowych operujących w strefach rozpoznania i osłony strategicznej – początkowy okres wojny

Ogólna koncepcja działań obronnych wojsk lądowych operujących w strefach rozpoznania i osłony strategicznej w początkowym okresie wojny opracowana została na bazie doświadczeń z konfliktów z pierwszej dekady XXI wieku, w tym w Afganistanie, Czeczenii, Iraku i na Bliskim Wschodzie (Izrael). Koncepcja została opublikowana po raz pierwszy w 2012 r. (wybrane jawne elementy zostały zaprezentowane w publikacjach wydanych przez Akademię Obrony Narodowej i Wojskowy Instytut Wydawniczy).

Zasadnicze elementy koncepcji są następujące.

Rozwój koncepcji działań taktycznych realizowanych przez komponent lądowy w obronie własnego terytorium powinien opierać się z jednej strony na określeniu płaszczyzn i kierunków analizy i przetwarzania doświadczeń, a z drugiej, na zintegrowaniu elementów rozpoznawczych zgodnie z koncepcją ISTAR (Information, Surveillance, Target Acquisition, Reconnaissance) oraz spięcie systemów w pętli “rozpoznanie-dowodzenie-rażenie”.

Z analizy przebiegu walk lądowych w pierwszej dekadzie XXI wieku wynikają następujące wnioski:

1. Ugrupowanie sił własnych musi być uzupełnione takimi czynnikami, jak wykorzystanie terenu i jego uzbrojenie.

2. Zmniejszenie liczby czołgów, innych pojazdów bojowych oraz środków artyleryjskich wymusza zmianę tradycyjnego ugrupowania opartego na punktach oporu oraz rejonach obrony, które po zlokalizowaniu łatwo można pokryć ogniem (np. artylerii lufowej i rakietowej) oraz zniszczyć skoncentrowanym atakiem sił pancerno-zmechanizowanych.

3. Walka powinna uwzględnić relację “koszt–efekt” – należy unikać tradycyjnego przeciwstawiania środków walki ich odpowiednikom u przeciwnika, np. czołgów przeciwko czołgom, samolotów przeciwko samolotom. W tych przypadkach, ze względu na ekonomikę działań, o wiele tańsze, a równie efektywne są odpowiednio wyposażone systemy obrony przeciwpancernej i przeciwlotniczej.

4. W strefach rozpoznania i osłony strategicznej efektywniejsze niż bataliony rozmieszczone w stałych rejonach obrony będą rozproszone i manewrujące pododdziały wielkości pluton, które mają możliwość wskazywania (z ukrycia) celów do precyzyjnego rażenia.

5. Istotnym problemem, nie pozwalającym na utrzymanie inicjatywy przez grupy zadaniowe wchodzące na terytorium przeciwnika, może być konieczność szybkiej zmiany ugrupowania (linearne, kolumna marszowa) i dostosowania go do nagle zmieniającej się sytuacji w warunkach zbyt ciasnego (ograniczonego) pola manewru.

6. Przewagę (liczebną i jakościową) agresora, wchodzącego w strefy rozpoznania i osłony strategicznej można zmniejszyć dzięki połączeniu w system oddziaływania bojowego trzech zintegrowanych składowych: sieci rozpoznania oraz obiegu informacji o celach (zorganizowanej według koncepcji ISTAR), środków selektywnego niszczenia wybranych i najważniejszych elementów systemu walki przeciwnika (rozpoznanie, dowodzenie, osłona przeciwlotnicza, środki dostawy amunicji i paliwa), środków ogniowych do niszczenia wybranych sił uderzeniowych w odpowiednio przygotowanych „workach ogniowych” (śmigłowce bojowe, czołgi, bojowe wozy piechoty, środki przeciwpancerne, artyleria lufowa i rakietowa, środki saperskie).

7. Radykalnie zmniejszenie liczby wojsk i wydzielenie im dużych obszarów odpowiedzialności bojowej nie jest błędem, ale wymusza pożądane na współczesnym polu walki rozproszenie, a także zintegrowanie działań taktycznych.

Na bazie tych wniosków, opracowano koncepcję działania sił obrony w początkowym okresie starcia wojsk lądowych operujących w strefach rozpoznania i osłony strategicznej. Polega ona na użyciu zintegrowanych grup bojowych (ZGB), tworzonych z etatowych pododdziałów rozpoznawczych i batalionów zmechanizowanych, zmotoryzowanych lub pancernych oraz modułów zadaniowych rodzajów wojsk występujących w składzie komponentu lądowego (pododdziały artylerii, obrony przeciwlotniczej, inżynieryjne, chemiczne).

Zgodnie z założeniami tej koncepcji:

1. W czasie działań ZGB stosują i wykorzystują bojowe uzbrojenie terenu oraz wykorzystują wysunięte bazy operacyjne.

2. Działania sił własnych są zarządzane zgodnie z wymogami i możliwościami ISTAR.

3. Na obszarze wskazanych stref przewiduje się utworzenie pasów reagowania – standardowo trzech – a siły rozmieszczone na tych obszarach mają osiągnąć następujące cele: po pierwsze, rozpoznać siły przeciwnika, określić parametry położenia i ruchu jego najważniejszych elementów, takich jak stanowiska dowodzenia, węzły łączności, środki logistyczne, a następnie przekazać informacje o nich z wymaganą dokładnością do elementu oddziaływania bojowego, po drugie kanalizować ruch przeciwnika na wyznaczone kierunki, niszczyć punkty dowodzenia i kierowania ogniem, środki bezpośredniej osłony przeciwlotniczej oraz sprzęt transportujący amunicję i paliwo, po trzecie niszczyć siły główne czołowych oddziałów (awangard) przeciwnika.

Przyjęcie powyższych założeń umożliwia założenie określonego scenariusza zdarzeń i działań:

1. Własne siły, rozmieszczone w pierwszym pasie, prowadzą obserwację (dozór przydzielonych rejonów odpowiedzialności rozpoznawczej) i wyszukują poszczególne elementy ugrupowania przeciwnika, a następnie śledzą ich przemieszczanie i określają bieżące położenie oraz parametry ruchu.

2. Kolejna część sił, rozmieszczona w drugim pasie, wykonuje zaskakujące uderzenia z wybranego kierunku, w określonych i odpowiednio rozbudowanych „strefach śmierci”, w celu zniszczenia elementów dowodzenia oraz osłony sił głównych, a także w celu zepchnięcia przeciwnika w kierunku „worków ogniowych”.

3. Siły wyznaczone do działania w trzeciej strefie osłony strategicznej zajmują rejony wypadowe, rozbudowują w ich pobliżu „worki ogniowe” i rejony zasadzek ogniowych, a także zasadzek przeciwlotniczych, a po pojawieniu się przeciwnika i jego zatrzymaniu w rejonach zapór inżynieryjnych i niszczeń niszczą czołowe grupy bojowe przeciwnika nagłymi uderzeniami.

Proponowany rejon działania ZGB może obejmować teren o wymiarach do 80 km szerokości oraz około 60 km głębokości. W konsekwencji przed ugrupowaniem dywizji organizującej obronę rozmieszcza się trzy takie grupy, które obejmują obszar o szerokości do 200 km. Wymaga to zaangażowania potencjału odpowiadającego siłom brygady zmechanizowanej i pułku rozpoznawczego. W okresie przygotowania obrony w tych rejonach powinny operować pododdziały saperów i inżynieryjne, przygotowujące teren.

Przygotowanie, a następnie prowadzenie zorganizowanych działań na tak rozległym wycinku systemu obrony wymaga zintegrowania systemu walki, zwłaszcza w zakresie rozpoznania, dowodzenia i rażenia. Efektywność funkcjonowania tej kombinacji ugrupowania będzie decydowało zgranie bojowe poszczególnych elementów przez dowódców ZGB oraz stosowanie przez nich koncepcji ISTAR podczas kierowania walką.

Copyright © Redakcja Militarium/Rys. Akademia Obrony Narodowej

Plany obrony wybrzeża morskiego PRL z lat osiemdziesiątych (II)

Schematy i rysunki Sztabu Generalnego WP z lat osiemdziesiątych ub. wieku dotyczące koncepcji obrony wybrzeża PRL.

Część druga zawiera schematy obejmujące strukturę dowodzenia, organizację i ugrupowanie jednostek Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, w tym Milicji Obywatelskiej, Straży Pożarnej i Wojsk Ochrony Pogranicza, w czasie ewentualnej operacji przeciwdesantowej i obrony wybrzeża kraju.

Kierowanie resortem MSW - obrona wybrzeża PRL

Oddział rozbudowy inżynieryjnej - obrona wybrzeża PRL

Jednostki MO i WOP w obronie - obrona wybrzeża PRL

WOP na obszarze Pomorskiego Okręgu Wojskowego - obrona wybrzeża PRL

Jednostki Straży Pożarnej na obszarze Pomorskiego Okręgu Wojskowego - obrona wybrzeża PRL