PDFDrukujEmail

Polsko-szwedzkie bojowe wozy opancerzone - BWP-40 i BWO-40

Wpisany przez Redakcja Militarium 09 września 2014

W 1992 r. Huta Stalowa Wola, po zerwaniu kontaktów dotyczących eksportu sprzętu wojskowego do ZSRR i wobec braku zamówień ze strony polskiego resortu obrony, rozpoczęła współpracę ze szwedzkim koncernem Bofors Weapon Systems. Na początku 1993 r. dostarczono do Polski wieżę prototypowego bojowego wozu piechoty CV 90 z armatą Bofors L/70 kalibru 40 mm. Polski projekt obejmował posadowienie wieży na dwóch typach pojazdów gąsienicowych - BWP-1 oraz SPG-2A.

Wozy miały być pojazdami studyjnymi, służącymi do badania głównego uzbrojenia wieży w postaci armaty kalibru 40 mm i porównania do standardowych zachodnich wzorów uzbrojenia średniokalibrowego (30-35-40 mm). Założeniem było także udowodnienie możliwości nieskomplikowanej integracji zachodniego systemu uzbrojenia ze wschodnimi rozwiązaniami technicznymi i wskazanie możliwości modernizacji uzbrojenia poradzieckiego bez konieczności całkowitej wymiany infrastruktury wojskowej, np. remontowej. Dla potrzeb projektu wykorzystano BWP-1 (BMP-1), pojazdy tego typu nie były w Polsce produkowane - importowano z ZSRR i ówczesnej Czechosłowacji w latach 1969-1988. Natomiast podwozie SPG-2A powstało w HSW w latach 1987-1990 na bazie transportera opancerzonego MT-LB produkowanego na licencji w HSW do 1991 r.

W pierwszym przypadku kadłub BWP-1 poddano stosowanej modyfikacji - dostosowano otwór w stropie kadłuba pod nową wieżę, zaślepiono dwa z czterech włazów stropowych przedziału desantowego i właz kierowcy. W układzie jezdnym, napędowym i wyposażeniu pojazdu nie dokonano żadnych zmian, poza zmniejszeniem pojemności zasadniczego zbiornika paliwa. Liczba miejsc w przedziale desantowym spadła z ośmiu do czterech.

alt

BWP-40 miał klasyczny układ konstrukcyjny BWP-1, tj. przedział silnikowy z przodu, bojowy w środku i desantowy z tyłu. Załoga pojazdu składała się z dowódcy i działonowego zajmujących miejsce w wieży i kierowcy w kadłubie. BWP-40 mógł zabrać do czterech żołnierzy desantu. Z uwagi na przeniesienie dowódcy do wieży zlikwidowano jego miejsce w kadłubie i zaślepiono właz w stropie kadłuba. Kadłub BWP-40 pozostał nie zmieniony - spawany z blach stalowych o grubości od 7 do 19 mm, zapewniających odporność na pociski przeciwpancerne kalibru 12,7 x 99 mm (przód kadłuba) lub  kalibru 7,62 x 51 mm i odłamki artyleryjskie (pozostałe powierzchnie). W burtach pojazdu pozostawiono sześć otworów strzelnicznych dla desantu. 

Napęd stanowił sześciocylindrowy silnik wysokoprężny bez doładowania UTD-20 o pojemności 15,8 litra o mocy 221 kW (300 KM) przy 2600 obr/min. Układ przeniesienia napędu składał się z sześciobiegowej skrzyni biegów oraz planetarnych mechanizmów skrętu i był sterowany mechanicznie i hydraulicznie. Układ jezdny tworzyło sześć par kół jezdnych zawieszonych na wahaczach i wałkach skrętnych. Wahacze pierwszej, drugiej i ostatniej pary kół nośnych były dodatkowo wyposażone w teleskopowe amortyzatory hydrauliczne dwustronnego działania. Koła napędowe z przodu, napinające z tyłu, pojazd posiadał także trzy rolki biegu powrotnego gąsienic. Gąsienice jednogrzebieniowe jednosworzniowe metalowe.

Podstawowe uzbrojenie BWP-40 stanowiła armata samoczynna Bofors m/36B kalibru 40 mm z elektrospustem, o szybkostrzelności teoretycznej 300 strz./min. Armata działała na zasadzie długiego odrzutu lufy. Działo było połączone sztywno, komorą nabojową, od spodu, z trzykomorowym magazynem amunicyjnym o pojemnisci 24 naboje. Każda komora magazynu zawierała zwykle jeden typ amunicji i po dokonaniu wyboru naboju silnik hydrauliczny przesuwał magazyn względem armaty. Puste łuski wyrzucane były przez właz w dachu wieży. Całkowity zapas amunicji wynosił 240 nabojów, z tego 24 w magazynach, 48 w karuzelowym podajniku szybkiego załadowania, a pozostałe w koszu wieży. Przeładowanie wszystkich komór trwało nie dłużej niż 60 s. Napędy wieży były elektryczne, kąty wychylenia w elewacji od -8 do +35 stopni. Masa broni z pełnym 24-nabojowym magazynem wynosiła 665 kg. Do armaty stosowano amunicję odłamkowo-burzącą z zapalnikiem programowalnym lub zbliżeniowo-uderzeniowym, podkalibrową z odrzucanym sabotem oraz szkolną.

Wieża miała szerokość 2160 mm i długość 1850 mm, łożysko o średnicy 1970 mm i masę 3,6 tony. Posiadała konstrukcję spawaną z blach pancernych o grubości od 10 do 18 mm zapewniających odporność na pociski przeciwpancerne kalibru 14,5 x 114 mm. Kąty ostrzału w płaszczyźnie pionowej wynosiły od -8 do +35 stopni, w płaszczyźnie poziomej - 360 stopni. Prędkość obrotu wieży wynosiła 57 stopni/s, uzbrojenia w pionie 28,5 stopnia/s. Prototyp BWP-40 nie był wyposażony w żaden inny typ uzbrojenia poza armatą, z uwagi na doświadczalny charakter pojazdu. W docelowej postaci przewidywano zastosowanie karabinu maszynowego kalibru 7,62 mm i wyrzutni pocisków przeciwpancernych. Dodatkowo na wieży zamontowano stelaże dla wyrzutni granatów dymnych.

System kierowania ogniem obejmował przyrządy obserwacyjne dowódcy (sześć peryskopów optycznych Sopelem M371) oraz celowniczego (moduł UTTAS z celownikiem dzienno-nocnym z noktowizorem i dalmierzem laserowym Simrad LV-401) oraz przelicznik balistyczny MYBOF (dane z przyrządu celowniczego i z dalmierza laserowego, parametry środowiska wraz z danymi o ruchu pojazdu były przekazywane do przelicznika balistycznego).

Kierowca dysponował czterema peryskopami optycznymi TNPO-170 umieszczonymi wokół włazu. Środkowy peryskop mógł być wymieniony na optyczny peryskop podnoszony TNPO-350B służący do obserwacji przy podniesionym falochronie lub peryskopy nocne TWNE-1PA albo TWNO-2 (wymagające oświetlenia terenu reflektorem podczerwieni PG-125). Żołnierze desantu mogli obserwować teren przy pomocy czterech peryskopów TNPO-160 w stropie pojazdu.

alt

W 1993 r. pojazd poddano próbom trakcyjnym - dynamiki jazdy - i ogniowym. Wypadły one zgodnie z przewidywaniami - negatywnie. Pojazd BWP-40 posiadał gorsze możliwości jezdne niż BMP-1. Znacznie cięższa wieża spowodowała zwiększenie masy pojazdu o 2,5 tony, co implikowało znaczne zwiększenie nacisku jednostkowego na grunt, przemieszczenie srodka ciężkości, zmniejszenie synamiki wozu i zasięgu. Testy ogniowe polegały natomiast na sprawdzeniu skuteczności różnych dostępnych rodzajów amunicji, celność armaty przy strzelaniu ogniem seryjnym i rozkład sił w momencie prowadzenia ognia, w szczególności charakterystyki pracy zawieszenia oraz odkształcenia korpusu.

 

BWP-40

BWO-40

Załoga (desant)

3 (4)

3 (6)

Masa

15,4 tony

16 ton

Długość

6,73 m

7,61 m

Szerokość

2,94 m

3,08 m

Wysokość

2,57 m

3,0 m

Prześwit

0,37 m

0,38 m

Prędkość maksymalna

65 km/h

60 km/h

Prędkość pływania

-

8 km/h

Zasięg

350 km

500 km

Pokonywanie rowów

2,5

2,4 m

Pokonywanie ścianek pionowych

0,7 m

0,7 m

Pokonywanie wzniesień

35o

30o

Po zakończeniu badań BWP-40 wieżę Boforsa zmontowano na podwoziu gąsienicowym SPG-2A. Konstrukcja pojazdu była zbliżona do gąsienicowych transporterów opancerzonych MT-LB. Pojazd SPG-2A był dłuższy od BWP-1 i miał większą nośność. Układ konstrukcyjny był następujący - przedział kierowania z przodu, napędowy w środku (z przejściem do przedziału kierowania) i bojowym z łożyskiem oporowym i koszem wieży z tyłu. Kadłub spawany ze stalowych blach pancernych o grubości od 9 do 14 mm. Kierowca zajmował miejsce w lewej przedniej części kadłuba i posiadał standardowe czołgowe przyrządy obserwacyjne - peryskopy optyczne i noktowizor pasywny. Napęd pojazdu stanowił ośmiocylindrowy silnik wysokoprężny SWT 11/307/2 o pojemności 16,2 litra i mocy 235 kW (320 KM) przy 2100 obr./min. Układ przeniesienia napędu obejmował mechaniczną skrzynię przekładniową i mechanizmy skrętu ze sprzęgłami bocznymi i przekładniami bocznymi. Układ jezdny składał się z siedmiu par kół jezdnych zawieszonych na wałkach skrętnych i wahaczach, gąsienic metalowych jednosworzniowych dwugrzebieniowych (bez rolek biegu powrotnego) - koła napędowe z przodu, napinające z tyłu. Pierwsze i ostatnie pary kół nośnych miały amortyzatory hydrauliczne dwustonnego działania.

Militarium.net/fot. HSW. Wszelkie prawa zastrzeżone.